22 Haziran 2017 Perşembe

OPERASYONEL RİSK- 2


VERİ TABANININ TASARIMI İLE İLGİLİ TEMEL SÜREÇLER

OLUŞTURMA SÜRECİ
Kısaca operasyonel risk veri tabanının oluşturulması süreci;
  1. Planlama, 
  2. Kavramsal tasarım, 
  3. Mantıksal tasarım, 
  4. Fiziksel tasarım ve 
  5. Uygulamadan oluşan beş önemli aşamada ele alınmalıdır.
UYGULAMA SÜRECİ
Uygulama süreci, test ve düzeltmek aşamalarından oluşmaktadır. Bu süreç, veri tabanının gerçek performansının test edilmesine ve varsa gerekli düzeltmelerin yapılmasına imkân sağlar.

Operasyonel riskin mutlaka yönetilmesi gereken önemli bir risk olduğu konusundaki bilinç (farkındalık) henüz daha tam olarak oluşmamıştır.

Not: Eğer Türkiye'de bile operasyonel risk yönetimi tam olarak uygulanmıyorsa, KKTC'e bankacılık sektöründe bu nasıl uygulanabilsin ?

VERİ TABANI TÜRLERİ
1. Operasyonel kayıp veri tabanı
2. Diğer olaylar veri tabanı.

Verilerin uygun ve doğru temel üzerine inşa edilmesi için "planlama ve öz hazırlık" aşamaları çok önemlidir. Riskin ölçümü ve yönetimi sürecinin temel unsurlarından birisi riskle ilgili verilerdir. Bu verilerin her türlü riskin ölçümünde ve yönetiminde öncelikli koşuldur.

VERİLERİN TEMEL ÖZELLİKLERİ
Bu konuda aşağıda temel veri özellikleri ve bunlara bağlı temel ilkeler yer almaktadır.
  1. Doğru olma (Doğruluk)
  2. Tam olma (Tamlık)
  3. Zamanında Erişebilir olma (Erişebilirlik)
  4. Tutarlı olma (Tutarlılık)
  5. Detaylı olma (Detaylılık)
  6. Elverişli olma (Elverişlilik) inceleme ve analize elverişili olmak gibi veri özelliklerine uygun olmalıdır.
VERİ KAYNAKLARI
Uygun ve yeterli özelliğe sahip veriler aşağıda belirlenen kaynaklardan elde edilebilir:
  1. Muhasebe
  2. İç Kontrol
  3. İç Denetim
  4. Risk Yönetimi
  5. Uyum
  6. İK
  7. Operasyonel Hizmetler
  8. Operasyonel Birimler ve Şubeler
  9. Diğer önemli faaliyet alanları.
Operasyonel riskin "etkin ve yeterli" bir düzeyde yönetilebilmesi için verilerin nitelikli, ölçüm ve analizlere uygun olması, verilerin sistematik bir veri tabanında toplanması, gerekmektedir. Tabi ki, bu süreçte:
  1. Riskin Tanımlanması/Belirlenmesi,
  2. Veri tabanı mimarisinin tasarlanması (Veri tabanının kullanıma hazır olması) ve
  3. Riskin ölçülüp analiz edilmesi gerekir. 
Bundan sonraki süreç, riskin izlenmesi, riskin kontrol edilmesi, riskin raporlanması ve risk konusunda önlem alınması ile ilgilidir.


Verilerin gerekli nitelikleri taşımaması, risk ölçümlerinin de sapmalı veya hatalı olmasına neden olabilmektedir. Gerçekleştirilen risk yönetimi faaliyetlerinin, yanlış veya eksik bilgilendirmeye dayanmasına neden olabilecek böyle bir durum operasyonel risk ortaya çıkarabilmektedir.

21 Haziran 2017 Çarşamba

OPERASYONEL RİSK-1


ÖN KOŞULLAR (OPERASYONEL RİSK YÖNETİMİ):

Operasyonel risklerin "etkin ve yeterli" bir düzeyde yönetilebilmesi için
  1. Nitelikli ve analize uygun verilerin mevcut olması,
  2. Verilerin sistematik bir veri tabanında toplanması, gerekmektedir.
Operasyonel risk veri tabanının oluşturulması ise operasyonel risk yönetim sisteminin kurulmasında çok önemli bir aşamadır.
VERİ TABANININ OLUŞTURULMASI SÜRECİ
Veri tabanının oluşturulması sürecindeki en temel bölüm, 
  • Riskin ve veri tabanının tanımlanması ve 
  • Bunlar için  uygun bir tasarım gerçekleştirilmesidir.
  • Risk verilerinin belirlenmesi ise maruz kalınan risklerin dikkatli bir şekilde analiz edilmesini gerektirmektedir.
  • Süreç, risk etkenlerinin ve kaynaklarının kapsamlı taraması ile başlar ve 
  • Yine bu süreçte operasyonel riskin ve operasyonel kayıp olayının ne olduğu açıkça tanımlanır.
  • Risk verilerinin sahip olması gereken temel özelliklerin tanımlanması ile birlikte ölçüm yöntemleri için gerekli risk verilerinin ve bu verilerin elde edileceği kaynakların belirlenmesi sürecine geçilir.
Banka (Yasa) amaçlarına uzun yıllar hizmet edebilmesi için operasyonel risk veri tabanının doğru ve uygun temeller üzerine inşa edilmesi gerekir.

OPERASYONEL RİSK- SONUÇ

THE CASE FOR STATE OF IGNORANCE 

Risk and Olasılık:
"Until we can distinguish between an event that is truly random and an event that is the result of cause and effect, we will never know whether what we see is that we'll get, nor how we got what we got from a decision we have made, though we do not know for certain what the outcome will be". 

Risk Yönetimi:
"The essence of risk management lies in maximizing the areas where we have some control over the outcome while minimizing the areas where we have absolutely no control over the outcome and the linkage between effect and cause is hidden from us”. 

Page 197 – Chapter 12, “The Measure of Our Ignorance” From “AGAINST THE GODS”.

Sonuç: Risk/Risk Yönetim

We have absolutely no control over the outcome and the linkage between effect and cause is hidden from us. Hence, the measure of risk is based on our total ignorance. 

PROOF (STATE OF IGNORANCE)

According to the Laplace and Bayes formulation:....if evet occuring given all those already observed, then pnL()∼1. Hence, the estimate for ... N P always ( )≈( )()=1 1, , and our state of ignorance remains complete.


Tüm araştırma ve deneyimlerimizin iki zıt kutupta oluştuğunu bilmekteyim: planlı determinist ve düzenli sistemler. Bunların ise düzensiz ve tahmin edilemez sistemlerin rastgele (stokastik) dünyası arasında gidip geldiğini çok iyi bilmekteyim.

RISK AND UNCERTAINTY
The level of uncertainty (from deterministic knowledge to total ignorance) is due to the imperfection of our knowledge. In the face of deep uncertainty, the measuring risk is based on our total ignorance. This is all about unknowns and uncertainties that the effect and cause is hidden from us.

OPERASYONEL RİSK-1

OPERASYONEL RİSK-2

OPERASYONEL RİSK-3

OPERASYONEL RİSK-4

The reasons for the banking failure of so many banks will not be discussed in this paper, but the major causes were connected lending, inadequate capital, and in some cases fraud by bank owners and employees. Fraud by bank owners and/or employees means the operational risk. The operational risk involves breakdowns in internal controls and corporate governance. Such breakdowns can lead to financial losses through error, fraud, or failure to perform in a timely manner or cause the interests of the bank to be compromised in some other way, for example, by its dealers, lending officers or other staff exceeding their authority or conducting business in an unethical or risky manner (Şafaklı, 2005; Bektaş, 2002).






13 Haziran 2017 Salı

BORSA PARADOKSU-5

Hisse senedi analistinin, geleceği görmekte neden güçlük çektiğini açıklayan beş faktör vardır: 
  1. Rastgele olayların etkisi, 
  2. Yaratıcı muhasebe yoluyla kuşkulu kazançların bildirilmesi, 
  3. Çoğu analistin özünde yeteneksiz olması, 
  4. En iyi analistin satış masasında veya portföy yönetiminde yitirilmesi, 
  5. büyük yatırım bankacılığı işlemleri yapan firmalardaki analistleri bekleyen çıkar çatışmalarıdır. 

Burada can alıcı (önemli olan !) nokta, dikiz aynasına bakarak yatırım yapmamaktır. Çağdaş ekonomilerde “altın yumurtanın” araştırılması üzerine değişik finans yöntemleri ortaya çıkmıştır. Bu yöntemler sırasıyla “temel ve teknik” analizlerdir. 

Bu analiz yöntemlerini ilke edinmiş profesyoneller (bundan sonra GRAFİKÇİLER olarak adlandırılacaktır) ayni sorunu çözmeye çalışırlar. İkisi de fiyatların gidecekleri muhtemel yönü belirlemeye çalışırlar, fakat soruna değişik yönden yaklaşırlar. 

Temel grafikçi (temelci) piyasa hareketlerinin (fiyatların aşağı ya da yukarı gitmesi ya da ayni kalmasına yol açan ekonomik güçlerin) nedenlerini incelerken, teknik grafikçi (teknikçi) ise piyasa hareketlerinin sonuçlarını inceler ve bu hareketler üzerinde yoğunlaşır. 

Temel grafikçi, bir hisse senedinin gerçek değerini belirleyebilmek için o hisse senedinin etkileyen tüm etkenleri inceler- ekonomik, sektörel ve şirket analizleri gibi üş aşamalı yol izlerler ve eğer bir hisse senedinin gerçek değeri o andaki piyasa fiyatının altında ise o zaman hisse senedi gerçek değerinin üzerine çıkmış demektir ve satış işlemi yaparlar. 

Eğer bir hisse senedinin gerçek değeri o anki piyasa fiyatının üzerinde ise o hisse senedi gerçek değerinin altına inmiş olur ve alım işlemi yaparlar. Al-satçılar (temel ve teknik grafikçiler) işte böyle çalışırlar. Piyasanın derin sularındaki dalgalanmalara değişik yönden yaklaşırlar...! 

Her iki grafikçi de piyasa fiyatlarının gelecekte izleyecekleri yolu ve uygun alım-satım zamanını (stratejisini) tam olarak tahmin etmek için bir serabın peşinden koşmakla uğraşırlar. 

Sonuç: bunlar altın yumurtanın araştırılmasında, çoğunlukla, bilimsellikten hayala kadar uzanan değişik türden “finans-yatırım” bozgununa uğrarlar.

BORSA PARADOKSU-SONUÇ

Ezeber Bozan Sonuçlar


Sonuç: Ben etkin piyasa tezinin savunucusuyum. Benim gibi birçok iktisatçının etkinliğe inanmasının birden fazla nedeni vardır. 
  1. Yatırımın başarısı geleceği önceden öngörme yeteneğine bağlı bir kumardır.
  2. Yatırım oyunu sevişmeye benzer. Vazgeçilmeyecek kadar eğlencelidir. 
  3. Piyasa'nın bizleri haklı çıkardığını görmek müthiş bir duygudur. 
  4. İnsanlar büyük işler yaptıkları zaman böbürlense de, büyük işler çoğunlukla büyük tasarımdan çok ŞANS eseri ortaya çıkar.
  5. Piyasa’dan para kazanmak zor değildir. Kaçınılması zor olan şey, paramızı çabuk zengin olma umuduyla, kısa dönemli spekülatif işlemlere yatırmaktır- Rezil İnsan. 
Sıfır olasılık hayaldir. Bu durum hayal edildiği kadardır. Sıfır doğru oluşturmak sonsuzluk demektir. Bizler olasılıklar arasında sonsuz yaşama potansiyeliyle dolu varlıklarız.Tüm araştırma ve deneyimlerimizin iki zıt kutupta oluştuğunu bilmekteyim: planlı determinist ve düzenli sistemler. Bunların ise "düzensiz" ve "tahmin edilemez" sistemlerin rastgele dünyası arasında gidip geldiğini çok iyi bilmekteyim. 

  • İlk olarak, piyasaların yeni bilgiyi hızla ve çoğu kez doğru yansıtan olağanüstü başarılı araçlar olduğunu düşünmekteyim. 
  • İkinci olarak, piyasaların hisse senedi fiyatlarını, kazanç ve kâr payı gibi esaslarla açıklanmayacak kadar büyük bir volatilite gösterdiğinde bile etkin olduğunu düşünmekteyim. 
  • Son olarak, finans piyasalarında yatırımcıların ortalamanın üzerinde risk almadan, ortalamanın üzerinde getiriler elde etmelerine izin vermedikleri için etkin olduğuna inanmaktayım.
Yatırımın getirileri, değişen derecede, gelecekteki olaylara bağımlıdır. Yatırımın büyüsü de buradadır. Yatırımcılar tarafından (herkesçe) bilinen bu ders, her zaman gözden kaçabilir...!

BORSA PARADOKSU-4

Borsa üzerinde haberlerin birbirinin ardı sıra gelmesi rastgeledir. Bir haber rastgele değilse, daha önceki bir habere bağlı ise o zaman haber olmaktan çıkar. Hiçbir sektörün durumunu önceden bilmek kolay değildir.
  1. Değersiz hizmetlere olan bağlarınızı kesin; sürekli grafikleri okuyan ve sürekli olarak hisse senedi satmanızı öneren broker'lardan uzak durun.
  2. Finans tahminleri, yıldız falına saygınlık sağlayacak kadar bir bilim dalıdır. Piyasa’da hangi F/K oranının uygun görüleceğini her şeye kadir tanrı bile bilmeyeceği gibi, oranların gelecekte nasıl değişeceği de tahmin edilemez. Değerleme değişmeleri kesinlikle öngörülemez.
  3. Hisse senedi analistinin, geleceği görmekte neden güçlük çektiğini açıklayan beş faktör vardır: rastgele olayların etkisi, yaratıcı muhasebe yoluyla kuşkulu kazançların bildirilmesi, çoğu analistin özünde yeteneksiz olması, en iyi analistin satış masasında veya portföy yönetiminde yitirilmesi, büyük yatırım bankacılığı işlemleri yapan firmalardaki analistleri bekleyen çıkar çatışmalarıdır. Burada can alıcı (önemli olan !) nokta dikiz aynasına bakarak yatırım yapmamaktır.
  4. Borsada kalıcı kalıplar olarak adlandırılan şeyler, şans oyunu oynayan bir kumarbazın şansının yaver gitmesi olasılığından daha sık gerçekleşemez.
  5. Hisse senedi grafiklerindeki döngüler de, sıradan bir kumarbazın şanslı veya şansız olduğu anların sayısına ilişkin döngülerden daha gerçekçi değildir.

Hiçbir şey bedelsiz elde edilemez. Riskin artması daha cömet getiriler için ödenen bedeldir. Dayanma gücünüz yatırım kararında alınabilecek filli riskte önemli bir rol oynar.